Nobelove nagrade – Spisak svih dobitnika

Category: Hemija

  • F. Sherwood Rowland – Nobelova nagrada za hemija (1995)

    Kratka biografija

    F. Sherwood Rowland je američki hemičar poznat po svom radu u oblasti atmosferske hemije, naročito vezano za formiranje i razlaganje ozona. Rođen je 1927. godine u Delaveru, Ohio. Njegova istraživanja imala su veliki uticaj na razumevanje atmosferskih procesa i zaštitu ozonskog omotača. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1995. godine zbog doprinosa u ovoj oblasti. Radio je na Univerzitetu Kalifornije u Irvingu.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1995
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihov rad u atmosfer­skoj hemiji, naročito u vezi sa formiranjem i razgradnjom ozona
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 283
    Ime i prezime F. Sherwood Rowland
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 28.6.1927.
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Delaver, Ohajo
    Datum smrti 3/10/2012
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Korona del Mar, Kalifornija
    Institucija University of California
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Irvine, Kalifornija

  • Mario J. Molina – Nobelova nagrada za hemija (1995)

    Kratka biografija

    Mario J. Molina je meksički hemičar rođen 1943. godine u Meksiko Sitiju, poznat po svojim istraživanjima atmosferske hemije. Njegov rad posebno se odnosi na formiranje i razgradnju ozona, što je imalo veliki značaj za razumevanje oštećenja ozonskog omotača. Nagradu za hemiju 1995. godine delio je sa kolegama, što potvrđuje njegov značajan doprinos zaštiti životne sredine. Radio je na Massachusetts Institute of Technology u Kembridžu, SAD. Preminuo je 2020. godine u rodnom gradu.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1995
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihov rad u atmosferaskoj hemiji, naročito u vezi sa formiranjem i razgradnjom ozona
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 282
    Ime i prezime Mario J. Molina
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 19.3.1943.
    Država rođenja Meksiko
    Mesto rođenja Meksiko Siti
    Datum smrti 10/7/2020
    Država smrti Meksiko
    Mesto smrti Meksiko Siti
    Institucija Massachusetts Institute of Technology (MIT)
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Kembridž

  • Džordž A. Olah – Nobelova nagrada za hemija (1994)

    Kratka biografija

    Džordž A. Olah je bio istaknuti hemičar poznat po svojim istraživanjima u oblasti karbokationa. Rođen je 1927. godine u Budimpešti, Mađarska. Njegov rad značajno je doprineo razumevanju i napretku hemijske nauke, zbog čega je 1994. godine dobio Nobelovu nagradu za hemiju. Olah je radio na Univerzitetu Južne Kalifornije u Los Anđelesu, gde je nastavio svoj naučni rad do smrti 2017. godine.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1994
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegov doprinos hemiji karbokationa
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 280
    Ime i prezime Džordž A. Olah
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 22.5.1927.
    Država rođenja Mađarska
    Mesto rođenja Budimpešta
    Datum smrti 3/8/2017
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Los Anđeles
    Institucija University of Southern California
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Los Anđeles

  • Jens C. Skou – Nobelova nagrada za hemija (1997)

    Kratka biografija

    Jens C. Skou bio je danski hemičar poznat po otkriću enzima Na+ K+ -ATPaze, koji transportuje jone kroz ćelijske membrane. Rođen je 1918. godine u Lemvigu, Danska, a bio je profesor na Univerzitetu u Arhusu. Njegovo otkriće imalo je veliki uticaj na razumevanje ćelijskog transporta i biohemijskih procesa. Za svoja dostignuća dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1997. godine.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1997
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za prvo otkriće enzima koji transportuje jone Na+ K+ -ATPaze
    Udeo u nagradi 2
    ID laureata 289
    Ime i prezime Jens C. Skou
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 8/10/1918
    Država rođenja Danska
    Mesto rođenja Lemvig
    Datum smrti 5/28/2018
    Država smrti Danska
    Mesto smrti Arhus
    Institucija Aarhus University
    Država institucije Danska
    Grad institucije Arhus

  • Džon E. Voker – Nobelova nagrada za hemija (1997)

    Kratka biografija

    Džon E. Voker je dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1997. godine za svoj rad na razjašnjavanju enzimske mehanizacije sinteze adenozin trifosfata (ATP). Rođen je u Halifaksu, Ujedinjeno Kraljevstvo, 1941. godine. Njegova istraživanja su imala ključni uticaj na razumevanje biohemijskih procesa u ćelijama. Voker je radio u MRC Laboratory of Molecular Biology u Kembridžu, gde je doprineo napretku molekularne biologije.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1997
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za razjašnjenje enzimske mehanizacije sinteze adenozin trifosfata (ATP)
    Udeo u nagradi 4
    ID laureata 288
    Ime i prezime Džon E. Voker
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 7/1/1941
    Država rođenja Ujedinjeno Kraljevstvo
    Mesto rođenja Halifaks
    Datum smrti Nije navedeno
    Država smrti Nije navedeno
    Mesto smrti Nije navedeno
    Institucija MRC Laboratory of Molecular Biology
    Država institucije Ujedinjeno Kraljevstvo
    Grad institucije Kembridž

  • Pol D. Bojer – Nobelova nagrada za hemija (1997)

    Kratka biografija

    Pol D. Bojer bio je američki hemičar poznat po svom radu na razjašnjenju enzimske mehanizacije koja stoji iza sinteze adenozin trifosfata (ATP). Rođen je u Provu, Utah, 1918. godine, a karijeru je gradio na Univerzitetu Kalifornije u Los Anđelesu, gde je ostvario značajne naučne doprinose. Za svoj rad dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1997. godine, što potvrđuje njegov značajan uticaj u oblasti biohemije i razumevanju osnovnih bioloških procesa.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1997
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihovo razjašnjenje enzimske mehanizacije koja stoji iza sinteze adenozin trifosfata (ATP)
    Udeo u nagradi 4
    ID laureata 287
    Ime i prezime Pol D. Bojer
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 31.7.1918.
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Provo, Utah
    Datum smrti 6/2/2018
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Los Anđeles, Kalifornija
    Institucija University of California
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Los Anđeles

  • Richard E. Smalley – Nobelova nagrada za hemija (1996)

    Kratka biografija

    Richard E. Smalley bio je američki hemičar poznat po otkriću fulerena, za koje je 1996. godine dobio Nobelovu nagradu za hemiju. Rođen je u Akronu, SAD, a karijeru je ostvario na Rice University u Hjustonu. Njegov rad imao je veliki uticaj na hemiju i nanotehnologiju, otvarajući nove pravce u istraživanju ugljika. Umro je 2005. godine u Hjustonu.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1996
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihovo otkriće fulerena
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 286
    Ime i prezime Richard E. Smalley
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 6/6/1943
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Akron, Ohajo
    Datum smrti 10/28/2005
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Hjuston, Teksas
    Institucija Rice University
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Hjuston, Teksas

  • Ser Harold Kroto – Nobelova nagrada za hemija (1996)

    Kratka biografija

    Ser Harold Kroto bio je britanski hemičar i Nobelovac koji je zajedno sa svojim saradnicima otkrio fulerene, specifičnu formu ugljenika. Rođen je 1939. godine u Vizbiču, Kembriđšajr, u Velikoj Britaniji, a preminuo 2016. u Liusu, Istočni Saseks. Njegovo otkriće dovelo je do velikog napretka u hemiji i materijalnim naukama. Godine 1996. dobio je Nobelovu nagradu za hemiju kao priznanje za ovaj revolucionarni doprinos.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1996
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihovo otkriće fulerena
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 285
    Ime i prezime Ser Harold Kroto
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 7/10/1939
    Država rođenja Velika Britanija
    Mesto rođenja Vizbič, Kembriđšajr
    Datum smrti 4/30/2016
    Država smrti Velika Britanija
    Mesto smrti Lius, Istočni Saseks
    Institucija University of Sussex
    Država institucije Velika Britanija
    Grad institucije Brajton

  • Robert F. Curl Jr. – Nobelova nagrada za hemija (1996)

    Kratka biografija

    Robert F. Curl Jr. bio je američki hemičar rođen 1933. godine u Averyonu, Teksas, SAD. Poznat je po svom doprinosu u otkriću fulerena, za koje je 1996. godine dobio Nobelovu nagradu za hemiju. Radio je na Rice University u Houstonu, gde je ostvario značajne naučne rezultate. Njegov rad je imao veliki uticaj na hemiju karbona i nanotehnologiju. Preminuo je 2022. godine u Houstonu.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1996
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihovo otkriće fulerena
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 284
    Ime i prezime Robert F. Curl Jr.
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 23.8.1933.
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Alice, Teksas
    Datum smrti 7/3/2022
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Houston, Teksas
    Institucija Rice University
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Houston, Teksas

  • Pol J. Krucen – Nobelova nagrada za hemija (1995)

    Kratka biografija

    Pol J. Krucen je bio holandski hemičar rođen u Amsterdamu 1933. godine. Bio je poznat po svojim istraživanjima u oblasti atmosferske hemije, naročito u vezi sa formiranjem i razgradnjom ozona. Krucen je radio u Max Planck institutu za hemiju u Majncu, Nemačka. Za svoj doprinos u razumevanju atmosferskih procesa, 1995. godine dobio je Nobelovu nagradu za hemiju.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1995
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihov rad u atmosferskoj hemiji, posebno u vezi sa formiranjem i razgradnjom ozona
    Udeo u nagradi 3
    ID laureata 281
    Ime i prezime Pol J. Krucen
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 3/12/1933
    Država rođenja Holandija
    Mesto rođenja Amsterdam
    Datum smrti 1/28/2021
    Država smrti Nemačka
    Mesto smrti Majnc
    Institucija Max Planck Institute for Chemistry
    Država institucije Nemačka
    Grad institucije Majnc