Nobelove nagrade – Spisak svih dobitnika

Category: Hemija

  • Džordž de Hevesi – Nobelova nagrada za hemija (1943)

    Kratka biografija

    Džordž de Hevesi bio je mađarski hemičar poznat po svojim istraživanjima u oblasti korišćenja izotopa kao tragova u hemijskim procesima. Za svoj rad dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1943. godine. Njegov doprinos značajno je unapredio razumevanje hemijskih reakcija i omogućio nove pristupe u hemiji. Bio je povezan sa Univerzitetom u Stokholmu u Švedskoj, gde je obavljao istraživački rad.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1943
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegov rad na upotrebi izotopa kao tragova u proučavanju hemijskih procesa
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 201
    Ime i prezime Džordž de Hevesi
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1885-08-01
    Država rođenja Mađarska
    Mesto rođenja Budimpešta
    Datum smrti 7/5/1966
    Država smrti Nemačka
    Mesto smrti Frajburg u Brisgau
    Institucija Stockholm University
    Država institucije Švedska
    Grad institucije Stokholm

  • Leopold Ružička – Nobelova nagrada za hemija (1939)

    Kratka biografija

    Leopold Ružička, rođen 1887. godine u Vukovaru, Hrvatska, bio je istaknuti hemičar poznat po svojim istraživanjima u oblasti policikličnih ugljovodonika i terpenskih jedinjenja. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1939. godine zbog svog rada na polimetilenima i višim terpenima. Tokom svog života radio je u Švajcarskoj, a poslednje godine proveo je u Cirihu, gde je i preminuo 1976. godine. Njegov doprinos značajno je unapredio razumevanje organskih molekula.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1939
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegov rad na polimetilenima i višim terpenima
    Udeo u nagradi 2
    ID laureata 200
    Ime i prezime Leopold Ružička
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1887-09-13
    Država rođenja Hrvatska
    Mesto rođenja Vukovar
    Datum smrti 9/26/1976
    Država smrti Švajcarska
    Mesto smrti Cirih
    Institucija Swiss Federal Institute of Technology (ETH Zurich)
    Država institucije Švajcarska
    Grad institucije Cirih

  • Adolf Butenandt – Nobelova nagrada za hemija (1939)

    Kratka biografija

    Adolf Butenandt je bio nemački hemičar poznat po radu na polju polnih hormona. Rođen je 1903. godine u Bremervajzenu-Leheu, Nemačka, a preminuo 1995. u Minhenu. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1939. godine. Nagradu je dobio za značajan doprinos razumevanju sex hormona. Radio je u Institutu Kaiser Wilhelm, danas poznatom kao Max Planck Institut za biohemiju u Berlin-Dalemu. Njegova istraživanja imala su veliki uticaj na razvoj biokemije i medicine.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1939
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za svoj rad na polnim hormonima
    Udeo u nagradi 2
    ID laureata 199
    Ime i prezime Adolf Butenandt
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 24.3.1903.
    Država rođenja Nemačka
    Mesto rođenja Bremerhaven-Lehe
    Datum smrti 1/18/1995
    Država smrti Nemačka
    Mesto smrti Minhen
    Institucija Kaiser Wilhelm Institut (sada Max Planck Institut) za biohemiju
    Država institucije Nemačka
    Grad institucije Berlin-Dahlem

  • Rišard Kun – Nobelova nagrada za hemija (1938)

    Kratka biografija

    Rišard Kun je bio austrijski hemičar poznat po ključnim istraživanjima karotenoida i vitamina. Rođen je u Beču 1900. godine, a značajan deo svoje karijere proveo je u Institutu Kaiser Vilhelm, danas Maks Planckov institut za medicinska istraživanja u Hajdelbergu, Nemačka. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1938. godine. Njegov rad imao je veliki uticaj na razumevanje bioloških pigmenata i vitamina, koji su važni za ljudsko zdravlje. Preminuo je u Hajdelbergu 1967. godine.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1938
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegov rad na karotenoidima i vitaminima
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 198
    Ime i prezime Rišard Kun
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 3/12/1900
    Država rođenja Austrija
    Mesto rođenja Beč
    Datum smrti 7/31/1967
    Država smrti Nemačka
    Mesto smrti Hajdelberg
    Institucija Kaiser Wilhelm Institute (sada Max Planck Institut) za medicinska istraživanja
    Država institucije Nemačka
    Grad institucije Hajdelberg

  • William F. Giauque – Nobelova nagrada za hemija (1949)

    Kratka biografija

    William F. Giauque bio je kanadsko-američki hemičar poznat po svom radu u oblasti hemijske termodinamike. Rođen je 1895. godine u Niagari Fallsu, Kanada, a značajan deo svoje karijere proveo je na Univerzitetu Kalifornija u Berkeleyju, SAD. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1949. godine za doprinos proučavanju ponašanja supstanci na izuzetno niskim temperaturama, što je unapredilo razumevanje fizikalnih svojstava materijala u ekstremnim uslovima.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1949
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegov doprinos u oblasti hemijske termodinamike, naročito u vezi sa ponašanjem supstanci na izuzetno niskim temperaturama
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 209
    Ime i prezime William F. Giauque
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1895-05-12
    Država rođenja Kanada
    Mesto rođenja Niagara Falls
    Datum smrti 3/28/1982
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Berkeley, Kalifornija
    Institucija University of California
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Berkeley, Kalifornija

  • Arne Tiselius – Nobelova nagrada za hemija (1948)

    Kratka biografija

    Arne Tiselius je bio švedski hemičar, poznat po svom istraživanju elektrofereza i adsorpcionih analiza. Rođen je 1902. godine u Stokholmu, a umro 1971. godine u Uppsali. Radio je na Univerzitetu u Uppsali, gde je doprineo razumevanju kompleksne prirode serumskih proteina. Za svoj rad 1948. godine dobio je Nobelovu nagradu za hemiju, koja mu je omogućila da unapredi istraživanja u biokemiji i laboratorijskoj analizi.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1948
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za istraživanje elektrofereza i adsorpcione analize, naročito za otkrića koja se tiču složene prirode serumskih proteina
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 208
    Ime i prezime Arne Tiselius
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 10/8/1902
    Država rođenja Švedska
    Mesto rođenja Stokholm
    Datum smrti 10/29/1971
    Država smrti Švedska
    Mesto smrti Upsala
    Institucija Uppsala University
    Država institucije Švedska
    Grad institucije Upsala

  • Ser Robert Robinson – Nobelova nagrada za hemija (1947)

    Kratka biografija

    Ser Robert Robinson bio je britanski hemičar poznat po svojim istraživanjima biljnih proizvoda od velikog biološkog značaja, naročito alkaloida. Rođen je 1886. godine u Ruffordu blizu Chesterfielda, a preminuo je 1975. godine u Great Missendenu u Velikoj Britaniji. Tokom karijere bio je povezan sa Univerzitetom u Oksfordu. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1947. godine, koja je dodeljena za njegova značajna otkrića u oblasti prirodnih hemijskih jedinjenja.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1947
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegova istraživanja biljnih proizvoda od biološkog značaja, posebno alkaloida
    Udeo u nagradi 1
    ID laureata 207
    Ime i prezime Ser Robert Robinson
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1886-09-13
    Država rođenja Velika Britanija
    Mesto rođenja Rufford kod Chesterfielda
    Datum smrti 2/8/1975
    Država smrti Velika Britanija
    Mesto smrti Great Missenden
    Institucija University of Oxford
    Država institucije Velika Britanija
    Grad institucije Oksford

  • Vendel M. Stenli – Nobelova nagrada za hemija (1946)

    Kratka biografija

    Vendel M. Stenli bio je američki hemičar rođen 1904. godine u Ridžvilu, Indijana. Poznat je po svojim istraživanjima u vezi sa enzimima i virusnim proteinima, zbog čega je i dobio Nobelovu nagradu za hemiju 1946. godine. Radio je u Rockefeller institutu za medicinska istraživanja u Prinstonu. Njegov rad imao je značajan uticaj na biokemiju i razumevanje virusnih struktura. Preminuo je 1971. godine u Salamanci, Španija.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1946
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za pripremu enzima i virusnih proteina u čistom obliku
    Udeo u nagradi 4
    ID laureata 206
    Ime i prezime Vendel M. Stenli
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 16.8.1904.
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Ridžvil, Indijana
    Datum smrti 6/15/1971
    Država smrti Španija
    Mesto smrti Salamanka
    Institucija Rockefeller Institute for Medical Research
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Prinston, Nju Džersi

  • Džon H. Nortrop – Nobelova nagrada za hemija (1946)

    Kratka biografija

    Džon H. Nortrop bio je američki hemičar rođen 1891. godine u Jonkersu, Njujork. Radio je u Rockefeller Institute for Medical Research u Prinstonu, Nju Džerzi. Dobitnik je Nobelove nagrade za hemiju 1946. godine za pripremu enzima i proteinskih delova virusa u čistom obliku, što je bilo od velikog značaja za razvoj biohemije i razumevanja funkcija enzima i virusnih proteina. Umro je 1987. godine u Vikemberg, Arizona.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1946
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njihovu pripremu enzima i virusnih proteina u čistom obliku
    Udeo u nagradi 4
    ID laureata 205
    Ime i prezime Džon H. Nortrop
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1891-07-05
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Jonkers, Njujork
    Datum smrti 5/27/1987
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Vikenberg, Arizona
    Institucija Rockefeller Institute for Medical Research
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Prinston, Nju Džerzi

  • Džejms B. Samner – Nobelova nagrada za hemija (1946)

    Kratka biografija

    Džejms B. Samner je američki hemičar poznat po otkriću da se enzimi mogu kristalisati, što je predstavljalo veliki napredak u biokemiji. Rođen je 1887. godine u Cantonu, Masačusets, SAD, a umro je 1955. godine u Bufalu, Njujork. Radio je na Kornel univerzitetu u Ithaci. Za svoj rad dobio je Nobelovu nagradu za hemiju 1946. godine, što je istaknulo važnost njegovih istraživanja u razumevanju enzima.

    Podaci o Nobelovom laureatu

    Godina 1946
    Oblast Hemija
    Obrazloženje nagrade za njegovo otkriće da se enzimi mogu kristalisati
    Udeo u nagradi 2
    ID laureata 204
    Ime i prezime Džejms B. Samner
    Pol / tip Muški
    Datum rođenja 1887-11-19
    Država rođenja Sjedinjene Američke Države
    Mesto rođenja Kanton, Masačusets
    Datum smrti 8/12/1955
    Država smrti Sjedinjene Američke Države
    Mesto smrti Bufalo, Njujork
    Institucija Cornell University
    Država institucije Sjedinjene Američke Države
    Grad institucije Ithaca, Njujork